Door Ad Beenhakker van de Heemkundige Kring de Bevelanden

Het kruispunt Drie Klauwen vormt de verbinding tussen de Westerscheldetunnelweg en de Sloeweg. Waarom de Westerscheldetunnelweg zo heet is wel duidelijk, maar waar komt de naam Sloeweg vandaan?

Ook in de gemeente Vlissingen ligt een Sloeweg. Ten zuiden van Middelburg (kruising A58 en N574) komen deze wegen bij elkaar. Blijkbaar gaan deze wegen naar het Sloe, maar die naam staat niet op de wegwijzers.

Waar ligt het Sloe?

Het Sloe is de oude naam voor het water dat vroeger tussen de eilanden Walcheren en Zuid-Beveland lag. Hier was in de middeleeuwen een groot schorren- en slikkengebied aanwezig, dat zich uitstrekte van ‘s-Heer Arendskerke tot Arnemuiden. De enige doorgaande geul in dit gebied was het Sloe, dat tegen de Walcherse oever aan lag. De Sloekreek in de Quarlespolder  is hier nog een rest van. Het woord ‘Sloe’ betekent smal water en is verwant met sloot.

Smalle geul

Het Sloe was inderdaad een vrij smalle geul en ook niet erg diep, maar toch was het een belangrijk vaarwater. Het verbond het Veerse Gat met de Westerschelde en bij Arnemuiden mondde de Arne in het Sloe uit, die de haven van Middelburg vormde. De naam komt voor het eerst voor in 1638; vroeger sprak men van het Jonker Fransengat. Dit was genoemd naar jonker Frans van Brederode, die in 1488 voor het eerst met een vloot van 48 schepen door dit water voer.

Baggeren door het slik

Over het Sloe was er tussen Walcheren en Zuid-Beveland een veerdienst. De naam van de boerderij Sloeveer bij Arnemuiden herinnert daar nog aan. De Oude Veerweg in de Quarlespolder ligt nog gedeeltelijk op de oude Veendam. Het was een lastige oversteek. Bij laag water moesten de passagiers dikwijls enkele honderden meters door het slik baggeren on de boot te kunnen bereiken.

Slag om de Sloedam

In 1871 werd het Sloe afgedamd voor de aanleg van de spoorweg van Goes naar Middelburg en Vlissingen. Al spoedig werd naast de spoorlijn ook een straatweg over de Sloedam aangelegd. Hier vond in 1944 de Slag om de Sloedam plaats, bedoeld om Walcheren van de Duitse bezetters te bevrijden. De naam van het Mallardviaduct herinnert hier nog aan. ‘Mallard’, het Engelse woord voor ‘wilde eend’, was de codenaam voor deze operatie. De herinnering aan deze slag wordt ook in ere gehouden in het Bevrijdingsmuseum in Nieuwdorp.

Slow of Sleedoorn

Ten zuiden van de Sloedam werd in 1949 de Quarlespolder ingedijkt en in de monding van het Sloe ontstond aan de Westerschelde het havengebied Vlissingen-Oost. De haventoegang aan de Westerschelde heet ook nog de Sloehaven. De havenautoriteiten vonden dit geen mooie naam voor het havengebied, omdat het de indruk zou wekken dat hier “slow” (langzaam) gewerkt werd. Daarom gaf men de voorkeur aan Vlissingen-Oost. Het Engelse woord ‘sloe’ betekent echter ‘sleedoorn’. Omdat dit mooie struikgewas veel in de omgeving voorkomt, is ‘Sloehaven’ toch best een mooie naam voor dit gebied, ook in het Engels.

Afdamming van het Sloe rond 1871. Foto: ZB Planbureau en Bibliotheek van Zeeland Beeldbank ZeelandAfdamming van het Sloe rond 1871. Foto: ZB Planbureau en Bibliotheek van Zeeland Beeldbank ZeelandAfdamming van het Sloe rond 1871. Foto: ZB Planbureau en Bibliotheek van Zeeland Beeldbank Zeeland