Methodiek duurzame pacht

Binnen de gebiedenaanpak Walcheren ontwikkelden we een methodiek die verpachters en pachters helpt om samen afspraken te maken over grondgebruik. Zo dragen landbouwgronden bij aan een gezonde bodem, schoon water, meer en een landschap. De methodiek biedt handvatten om deze afspraken gezamenlijk op te stellen en in de praktijk toe te passen.

Akker

Wat is duurzame pacht?

Bij duurzame pacht maken een verpachter en een pachter naast de gebruikelijke pachtafspraken ook afspraken over beheer van de grond. Denk bijvoorbeeld aan maatregelen die de bodemkwaliteit verbeteren, het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen verminderen of de versterken.

Welke afspraken worden gemaakt, verschilt per situatie. De maatregelen moeten passen bij de bedrijfsvoering van de pachter en worden altijd in overleg vastgesteld. Zo ontstaat een samenwerking waarin zowel de belangen van de agrariër als die van de grondeigenaar worden meegenomen.

Pilot op Walcheren

Om ervaring op te doen met deze aanpak werd een pilot uitgevoerd op buitenplaats Zeeduin. Samen met de grondeigenaar en drie pachters is onderzocht hoe duurzame pacht in de praktijk vorm kan krijgen.

De pilot richtte zich vooral op de samenwerking tussen verpachter en pachter. Juist bij langlopende pachtrelaties kan het lastig zijn om nieuwe afspraken te maken over beheer. De ontwikkelde methodiek helpt beide partijen om hierover met elkaar in gesprek te gaan en gezamenlijk passende afspraken te maken.
 

Begeleiding

Vanuit de gebiedenaanpak Walcheren ondersteunen wij verpachters en pachters bij het toepassen van de methodiek. Daarbij gaat het niet alleen om het maken van afspraken, maar ook om begeleiding tijdens het proces.

Zo kunnen coaches helpen bij het in kaart brengen van de uitgangssituatie, bijvoorbeeld door de bodemkwaliteit te onderzoeken en de effecten van maatregelen te volgen. Op basis van deze inzichten kunnen verpachter en pachter samen bepalen welke maatregelen passen bij de grond en het landbouwbedrijf.
 

Hoe gaat het verder?

De pilot is afgerond en de methodiek is ontwikkeld. De volgende stap is om meer grondeigenaren op Walcheren kennis te laten maken met deze aanpak. Het doel is dat ook andere particuliere verpachters en hun pachters duurzame afspraken kunnen maken over het beheer van landbouwgrond.

Duurzame pacht is daarmee geen losstaand project, maar een aanpak die kan bijdragen aan verschillende opgaven in het landelijk gebied. Denk aan een gezonde bodem, schoon water, meer en een toekomstbestendige landbouw.
 

Luchtfoto van een deel van de Manteling van Walcheren
De Manteling van Walcheren

Samenwerking

De methodiek voor duurzame pacht is ontwikkeld in samenwerking met verschillende partijen. Kennis- en adviesbureau ‘Aequator Groen + Ruimte’ stelde de methodiek op. De pilot vond plaats op buitenplaats Zeeduin, in samenwerking met drie pachters.

De ervaringen uit deze pilot vormen de basis voor de verdere toepassing van de methodiek in Zeeland en op Walcheren. Zo kunnen ook andere grondeigenaren en pachters worden ondersteund bij het maken van afspraken over grondgebruik.