Samen werken aan de toekomst van Walcheren: het verhaal van Jos Westerbeke
Voor Jos Westerbeke is ondernemen meer dan een goedlopende camping. Hij kijkt graag vooruit. Niet naar volgend seizoen, maar naar de komende vijf of zelfs tien jaar. Die manier van denken leverde camping Olmenveld niet alleen een flinke verduurzamingsslag op, maar maakt Jos ook een inspirerend voorbeeld binnen de gebiedenaanpak Walcheren.
Van techniek naar recreatie
Voordat Jos camping Olmenveld in 2015 overnam, had hij een bedrijf in de bagger- en offshore machinebouw. Hoewel de recreatiesector nieuw was voor hem, nam hij zijn technische achtergrond mee. "Ik wilde weer met mijn handen werken en met mensen bezig zijn." vertelt hij. Die wens bracht hem naar camping Olmenveld. Toen hij de camping overnam, stond er een flinke uitdaging te wachten. Het park had een flinke opknapbeurt nodig. Waar hij een periode van tien jaar voor had uitgetrokken, lukte uiteindelijk al in drieënhalf jaar. Op de camping werden 120 nieuwe chalets geplaatst en het volledige park werd vernieuwd.
Toeval als motor van innovatie
Tijdens de vernieuwing van de camping liet hij extra afwatering aanleggen. Dat deed hij vooral om overtollig water op het terrein te voorkomen. Pas later viel het kwartje.
Zijn ogen vielen op de landbouw in de omgeving, waar boeren tegen hoge kosten water per schip lieten aanvoeren om hun akkers te bevloeien. Op Olmenveld valt jaarlijks zo'n 100.000 kuub regenwater. Het idee was simpel: vang een deel daarvan op en zet het in voor de agrarische sector.
Wat begon als een praktische ingreep tegen wateroverlast, een netwerk van straatkolken dat overtollig regenwater naar de sloten afvoert, bleek achteraf de basis voor iets groters. "Dat was eigenlijk geluk bij een ongeluk," zegt Westerbeke. Er kwam een bassin van 20.000 kuub dat wordt gevuld met het afgevoerde regenwater. Om het bassin het hele jaar door te kunnen vullen, ook wanneer het niet regent, bedacht Jos een extra oplossing.
Die oplossing kwam er in de vorm van een eigen waterzuivering, die het water van de camping dat normaal in het riool zou verdwijnen zo schoon maakt dat het opnieuw ingezet kan worden in de landbouw. Daarmee kan het bassin opnieuw worden gevuld op momenten dat het niet regent en kan Olmenveld inmiddels tot 40.000 kuub beschikbaar stellen aan agrarische gebruikers.
Energie als volgende stap
Toen de energieprijzen door de oorlog in Oekraïne omhoog schoten, versnelde Jos ook de energietransitie . Er kwamen honderden zonnepanelen, batterijen en warmtepompen. Daarnaast werd een energiemanagementsysteem ontwikkeld. Dat systeem stemt zonnepanelen en accu’s slim af op de bezettingsgraad van het park, zodat energie precies wordt ingezet wanneer dat nodig is. Deze aanpak is een mooi voorbeeld voor andere ondernemers en laat zien dat er in congestiegebied daadwerkelijk mogelijkheden zijn om van het gas af te kunnen. Daarom ontving de camping dan ook een prijs van netbeheerder Stedin en de Stichting Zeeuwse publieke belangen voor deze initiatieven.
Kennis delen
Om zijn kennis verder te delen is Jos ook actief binnen de gebiedenaanpak Walcheren. Hij denkt mee over de zoetwateropgave en deelt zijn ervaringen met andere ondernemers. Regelmatig ontvangt hij bezoekers die willen zien hoe bepaalde oplossingen in de praktijk werken. Ook adviseert hij bij vergelijkbare projecten.
Zichzelf ziet hij niet als vergadertijger. "Ik ben meer van de praktische uitvoering," zegt hij. Volgens Jos hoeft niet iedereen zelf het wiel uit te vinden. "Als iemand iets heeft geleerd, waarom zou een ander daar dan niet van profiteren?" Juist dat delen van kennis vindt hij waardevol. Zo komen nieuwe ideeën sneller van de grond en hoeven anderen niet dezelfde obstakels te overwinnen.
Wat Walcheren nog te doen staat
Kijkend naar
duurzaamheid
op Walcheren als geheel, ziet Westerbeke nog volop ruimte voor verbetering, bij grote en kleine bedrijven. Een waterinstallatie zoals die van Olmenveld is niet voor ieder bedrijf rendabel, maar er zijn genoeg alternatieven.
Over de toekomst van recreatie op Walcheren is hij glashelder: de kwaliteit van het toerisme moet voorop staan. Een deel van de drukte die bezoekers en bewoners ervaren, is volgens hem een kwestie van concentratie in tijd en plaats, met pieken rond Pasen, Pinksteren en Hemelvaart in plaatsen als Domburg, Veere en Zoutelande. Meer spreiding over het jaar, met extra beleving buiten het hoogseizoen, zou volgens hem kunnen bijdragen aan een minder geconcentreerde en daarmee prettigere drukte.
Vooruitkijken en volhouden
Wat Westerbeke het meest trots maakt, is dat hij een bedrijf dat "een beetje doodgebloed" was, samen met zijn team weer nieuw leven heeft ingeblazen en dat sneller dan hij zelf voor mogelijk hield. Zijn advies aan andere ondernemers binnen de gebiedenaanpak: kijk verder dan de grenzen van je eigen bedrijf en durf ook op de langere termijn te denken, tien, twintig, dertig jaar vooruit.
Makkelijk is dat niet altijd. Westerbeke is eerlijk over de tegenslagen die bij
innovatie
horen. Hij werkt het liefst met maatwerkoplossingen die net iets anders zijn dan de standaard, en dat vraagt om creativiteit binnen de bestaande wet- en regelgeving.
Zijn motivatie blijft daarbij dicht bij huis: hij heeft twee jonge kinderen en wil hen een gezonde toekomst nalaten, met een bedrijf dat klaar is voor de volgende generatie.
Voor de gebiedenaanpak Walcheren is Olmenveld daarmee een voorbeeld van wat er kan ontstaan wanneer ondernemerschap, techniek en een langetermijnvisie samenkomen: niet vanuit een blauwdruk, maar vanuit nieuwsgierigheid, volharding en soms wat toeval.
