Provincie Zeeland gaat van start met Erfgoedwerkplaats
Provincie Zeeland start met de ontwikkeling van erfgoedwerkplaatsen in Zeeland. Erfgoedwerkplaatsen zijn plekken waar vrijwilligers hun kennis, ambachten en verhalen doorgeven en waar mensen zelf met erfgoed aan de slag kunnen. Schaapskooi Zeeland en De Kerkhoeve in ’s-Gravenpolder zijn voorbeelden van locaties waar projecten ontstaan om kennis over erfgoed te delen en door te geven. Met de ervaringen op deze locaties werkt de Provincie toe naar meer erfgoedwerkplaatsen, verspreid over Zeeland. De Provincie gaat initiatieven in 2027 ondersteunen via de erfgoedvrijwilligersregelingen.
Het Zeeuwse erfgoed is veelzijdig. Van molens en historische schepen tot landbouwtradities en oude ambachten. Op verschillende plekken zijn vrijwilligers actief die hun kennis en vaardigheden graag delen. Met de Erfgoedwerkplaats wil de Provincie deze initiatieven versterken en meer mensen de kans geven om mee te doen. Leren door te doen staat daarbij centraal.
Gedeputeerde Harry van der Maas (cultureel erfgoed): “Ons erfgoed vertelt het verhaal van Zeeland. Dat verhaal houden we levend dankzij de mensen die weten hoe een molen werkt, een historisch schip onderhouden of een oud ambacht beheersen. Die kennis willen we doorgeven. Met erfgoedwerkplaatsen verspreid over Zeeland ondersteunen we vrijwilligers op de plekken waar zij actief zijn en geven we nieuwe mensen de kans om mee te doen.”
Meedenken en meedoen
De Erfgoedwerkplaats begon als participatieproject. In 2024 nodigde de Provincie inwoners via Denktank Zeeland uit om mee te denken over geschikte locaties en de invulling van een werkplaats. Ook de Zeeuwse Erfgoed Coöperatie en andere erfgoedpartners waren hierbij betrokken. Uit de reacties bleek veel belangstelling voor het leren van oude technieken en ambachten, samenwerken en elkaar ontmoeten. Met de ideeën van inwoners en erfgoedpartners heeft Provincie Zeeland de plannen verder uitgewerkt.
In plaats van te kiezen voor één centrale plek is de keuze gemaakt om de Erfgoedwerkplaats op verschillende plekken in Zeeland van start te laten gaan. Zo sluit de Erfgoedwerkplaats aan bij de verschillende soorten erfgoed en de spreiding van vrijwilligers over Zeeland. Activiteiten kunnen plaatsvinden op plekken die passen bij het ambacht en de mensen die ermee werken.
Steun voor lokale initiatieven
De Provincie past de bestaande Erfgoedvrijwilligersregeling aan om erfgoedwerkplaatsinitiatieven te ondersteunen. De aangepaste regeling wordt naar verwachting begin 2027 opengesteld. Het uitgangspunt is een subsidie van maximaal €25.000 per project. Binnen de regeling is jaarlijks €250.000 beschikbaar, ook voor andere projecten van erfgoedvrijwilligers.
Bij de werkplaatsinitiatieven ligt de nadruk op kennis overdragen, leren over erfgoed, ambachten doorgeven en nieuwe vrijwilligers aantrekken. Vrijwilligers en hun organisaties ontwikkelen en voeren de projecten zelf uit.
Ria Geluk, voorzitter Zeeuwse Erfgoed Coöperatie: “Het idee voor de Erfgoedwerkplaats komt van de provinciale vrijwilligersorganisaties die zich voor verschillende soorten erfgoed inzetten. We hebben locaties nodig waar mensen samen kunnen komen. Dat idee hebben we met Provincie Zeeland verder uitgewerkt. We willen onze traditionele ambachten veel meer laten zien en bezoekers uitnodigen om kennis te maken en mee te doen. Daar hoort ook het delen van kennis bij met bijvoorbeeld schoolklassen en stagiairs. Ook het immaterieel erfgoed is daar onderdeel van, zoals streekdrachten en dialecten. Met een moderne draai aan ambachten en tradities willen we nieuwe mensen enthousiast maken. Want we hebben mensen nodig die het leuk vinden om mee te doen en hun kennis weer door te geven. Mooi dat we nu een volgende stap kunnen zetten.”
Kennis delen en samenwerken
De werkplaatsen worden verbonden via een overkoepelend kennisnetwerk. De Provincie werkt dit najaar uit hoe kennis en activiteiten online en op de locaties zelf zichtbaar kunnen worden gemaakt. Zo kunnen vrijwilligers van elkaar leren, gezamenlijk activiteiten organiseren en belangstellenden laten zien waar zij kunnen meedoen. De lancering van het netwerk is voorzien in 2027.