Small Modular Reactors

SMR’s worden modulair gebouwd; dat betekent dat deze kerncentrales meer fabrieksmatig worden gebouwd. Een SMR wordt samengesteld op basis van afzonderlijk gebouwde onderdelen die in een fabriek in serie worden geproduceerd. Dit zorgt er voor dat SMR’s mogelijk goedkoper zijn om te bouwen dan conventionele kerncentrales en doorlooptijden korter zijn. De Rijksoverheid heeft in maart 2024 de SMR programma-aanpak gepresenteerd, gericht op de versnelling van de SMR-ontwikkelingen in Nederland. Met de SMR programma-aanpak werd de mogelijke potentie van SMR’s door middel van simulaties en onderzoeken in kaart gebracht. Dit heeft gezorgd voor het opbouwen van kennis over en ervaring met SMR’s. Op basis van de aanpak heeft de Rijksoverheid een nationale strategie op SMR’s gepubliceerd.

Internationaal

Op internationaal niveau gaat de ontwikkeling van SMR's snel. De Europese Commissie heeft begin 2024 een Industriële Alliantie voor SMR’s opgericht, om de samenwerking en gezamenlijke actie tussen alle geïnteresseerde partners te faciliteren mogelijk maken/ondersteunen . Het doel is om binnen tien jaar de eerste SMR's op het Europese elektriciteitsnet aan te sluiten. In Canada werk Ontario Power Generation aan de ontwikkeling van een nucleaire vloot van in totaal 4 BWRX-300 SMR's waarvan de eerste SMR in aanbouw is. Daarnaast heeft de Britse overheid Rolls-Royce SMR geselecteerd als technologische leverancier voor de eerste SMR, met als doel om de eerste centrales operationeel te hebben midden-2030.

Zeeland

Provincie Zeeland presenteerde op 8 januari 2026 het eindrapport van het onderzoek SMR Zeeland 2050 naar de rol van Small Modular Reactors (SMR’s) in het behoud en de verduurzaming van de Zeeuwse industrie. Het onderzoek, uitgevoerd door Tractebel en Haskoning in samenwerking met Impuls Zeeland en Smart Delta Resources, laat zien dat SMR’s in de nabije toekomst een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan een duurzaam goed voor mens en milieu en betrouwbaar energiesysteem voor Zeeland.

Waarom SMR's?

Zeeland huisvest één van de grootste industriële clusters van Nederland. Deze industrie staat voor grote uitdagingen: verduurzaming, stijgende energieprijzen en onzekerheid over levering. SMR’s (compacte kernreactoren met hoge veiligheid en flexibiliteit) kunnen zorgen voor stabiele, klimaatneutrale energie en proceswarmte. Daarmee vormen ze een aanvulling op wind op zee en de mogelijke 2 grote kerncentrales.

Belangrijkste conclusies uit het onderzoek:

• SMR’s zijn geschikt voor lokale inpassing en kunnen elektriciteit en proceswarmte voor industrie en waterstofproductie leveren.
• De technologie is nog in ontwikkeling; commerciële inzet in Nederland wordt verwacht vanaf 2035–2040.
• Zeeuwse bedrijven zien samenwerking als kansrijk, maar zullen waarschijnlijk niet zelf het initiatief nemen.
• De overheid moet het voortouw nemen om realisatie mogelijk te maken.

Actieprogramma SMR Zeeland 2050

Het rapport adviseert een gefaseerde aanpak waarbij Provincie Zeeland het voortouw neemt. In de eerste fase (2026–2027) ligt de focus op het organiseren van samenwerking tussen publieke en private partijen, het actualiseren van de omgevings- en energievisie en het starten van locatieverkenningen. Vervolgens, in de periode 2026–2028, worden vervolgstappen zoals technische voorbereidingen en haalbaarheidsstudies en het stroomlijnen van vergunningsprocessen geadviseerd, terwijl ook het onderwijs- en kenniscluster wordt versterkt. Vanaf 2029 kan Zeeland, afhankelijk van externe ontwikkelingen, een actieve rol nemen in de realisatie van SMR-projecten of marktinitiatieven ondersteunen. Zo zorgt de provincie ervoor dat het klaar is voor alle scenario’s en dat SMR’s daadwerkelijk kunnen bijdragen aan een duurzaam energiesysteem voor Zeeland.

Het volledige rapport SMR Zeeland 2050 leest u hieronder.