Terneuzen in beeld voor komst nieuwe kerncentrales
Het kabinet heeft in een brief aan de Tweede Kamer laten weten dat Terneuzen in beeld is voor de mogelijke komst van nieuwe kerncentrales. Het Rijk onderzoekt locaties in Zeeland en Groningen. Zeeland heeft met interesse kennisgenomen van de Kamerbrief.
De besluitvorming over de locaties wordt ondersteund door een plan-milieueffectrapportage (plan-MER) en een Integrale Effectenanalyse (IEA). Deze onderzoeken zijn inmiddels in concept gedeeld. Mede op basis daarvan komt één locatie in Zeeland (Terneuzen) en twee locaties in Groningen (Eemshaven) als meest kansrijk naar voren. Dat betekent dat de locaties in Vlissingen en Borssele niet meer in beeld zijn. Dat schept duidelijkheid voor beide gemeenten. Vooral in Borssele, waar na jaren van onderzoek, gesprekken en onzekerheid nu duidelijkheid komt voor inwoners, ondernemers en de gemeente.
Het Rijk verwacht een keuze te kunnen maken tussen de locaties in Terneuzen en Eemshaven. Voor Zeeland staat vast dat de regio een belangrijke rol vervult binnen het Nederlandse nucleaire ecosysteem. Als het Rijk uiteindelijk voor Terneuzen kiest als locatie voor nieuwe kerncentrales, dan moeten veiligheid, zorgvuldigheid en aantoonbare meerwaarde voor de regio centraal staan. Provincie en gemeenten vinden een goede en tijdige informatievoorziening van het Rijk richting inwoners van groot belang. Daarbij gaat het onder meer om aandacht voor gezondheid, bereikbaarheid, natuur, woningen, onderwijs, werkgelegenheid, zeggenschap en economische ontwikkeling.
Gedeputeerde Johan Aalberts: “Het Rijk neemt het uiteindelijke besluit over de locatie. Wat ons betreft is Zeeland dé plek voor verdere nucleaire ontwikkelingen. Recent maakte het Rijk bekend te willen investeren in nucleaire kennisinfrastructuur in Zeeland. Dat sluit aan op de hier al aanwezige kennis, ervaring en voorzieningen. Uit de Kamerbrief blijkt dat het Rijk die positie erkent. Wel heeft de mogelijke komst van kerncentrales veel impact op de omgeving. De Zeeuwse overheden vinden het daarom belangrijk dat er zo snel mogelijk duidelijkheid komt voor inwoners en in het bijzonder voor de omwonenden van Terneuzen. Tegelijkertijd blijven wij werken aan de verdere ontwikkeling van Zeeland als nucleair kennis- en energiecluster van Nederland.”
Participatie
De provincie en de gemeenten Borsele, Vlissingen en Terneuzen hebben participatietrajecten doorlopen met inwoners, jongeren, organisaties en bedrijven in Zeeland. Deze partijen hebben aangegeven welke onderwerpen zij belangrijk vinden Daarmee hebben we ons inhoudelijk voorbereid op de mogelijke komst van nieuwe kerncentrales. Op basis van deze participatieprocessen hebben de vier overheden voorwaarden opgesteld waarin staat op welke manier de regio zich wil verbinden aan de komst van kerncentrales. Dit vormt de basis van het Rijk-regiopakket waarover de vier overheden in gesprek zijn met het ministerie.
Zeeland voorbereid op nucleaire ontwikkelingen
Bij de keuze voor een locatie spelen niet alleen ruimtelijke aspecten een rol, maar ook factoren als kennis, ervaring, infrastructuur, maatschappelijke uitvoerbaarheid en regionale inbedding. Zeeland heeft op al deze onderdelen een sterke uitgangspositie. De provincie beschikt over decennialange ervaring met kernenergie, onder meer dankzij de kerncentrale in Borssele, COVRA, kennisinstellingen, gespecialiseerde bedrijven en een sterke industriële basis. Ook is er een sterke basis voor nucleair onderwijs en innovatie . Zo werkt Zeeland aan de verdere versterking van het nucleaire ecosysteem, onder meer via de ontwikkeling van een nucleair kenniscluster en samenwerking met partijen zoals Thorizon, die werken aan nieuwe nucleaire technologie.
Ook zijn onderzoeken uitgevoerd naar de nucleaire supply chain en de lokale impact van nieuwe kerncentrales. Deze studies geven inzicht in de kansen voor Zeeuwse bedrijven, onderwijs en werkgelegenheid, maar ook in aandachtspunten op het gebied van veiligheid, leefbaarheid, bereikbaarheid, woningen en voorzieningen. Uit de onderzoeken blijkt een direct economisch potentieel voor Zeeuwse bedrijven van 3,1 tot 4,6 miljard euro over een periode van twaalf jaar, aangevuld met circa 1 miljard euro aan indirecte economische effecten. Daarnaast wordt uitgegaan van ongeveer 5.000 werknemers en mogelijk tot 10.000 werknemers tijdens de piek van de bouwactiviteiten en circa 1000 structurele arbeidsplaatsen na ingebruikname.
Vervolgproces
De Kamerbrief, het plan-MER en de IEA worden de komende tijd nader bestudeerd. Op 2 juli vindt er een debat plaats in de Tweede Kamer. Pas daarna zullen de Provincie Zeeland en betrokken gemeenten een inhoudelijke reactie opstellen.
Een andere bijlage van de Kamerbrief is een advies van TenneT. Daaruit blijkt dat de netinpassing van nieuwe kerncentrales op de onderzochte locatie in Terneuzen ingrijpende maatregelen aan het elektriciteitsnet vereist. Dit vraagt om een substantiële uitbreiding van de energie-infrastructuur, maar ook om versnelling van de verduurzaming van het aanwezige haven- en industriecluster en ontwikkeling van nieuwe energie-intensieve industrie en andere sectoren. De betrokken Zeeuwse overheden vinden het van belang dat het Rijk, samen met de netbeheerder en de regio, tijdig duidelijkheid biedt over de benodigde investeringen en de uitvoering daarvan, zodat de randvoorwaarden voor een verantwoorde vestiging van nieuwe kerncentrales op orde zijn.
