Wat deed de commissaris?

Op deze pagina wordt maandelijks teruggeblikt op het werk van commissaris van de Koning in Zeeland. Waar was hij? Wat deed hij daar? Wie ontving hij en waarom? Er kan van alles voorbijkomen, al blijft het slechts een greep uit een drukke agenda.

Op vrijdag 13 september 2024 nam Han Polman afscheid als commissaris van de Koning van Zeeland.

Foto van Hugo de Jonge, de beoogd waarnemend commissaris

Jaaroverzicht 2024

Afbeelding van commissaris Polman die spreekt tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst 2024
Januari 2024

Nieuwjaarsbijeenkomst

Op 12 januari sprak Han Polman tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst van de Provincie. Rode draad: hoe kunnen we samen grip op ons leven en onze toekomst houden? Ook ontving hij de Zeeuwen die een Zeeuws compliment kregen.

Zeeuwse dag in Den Haag

Zeeland laten zien in Den Haag. Zo zou je het doel van de traditionele Zeeuwse Dag in Den Haag kunnen omschrijven. Op deze dag ontmoeten ambtenaren en bestuurders (van gemeenten, waterschap en Provincie) uit Zeeland hun evenknieën uit Den Haag. De Zeeuwen laten op die dag weten wat ze van Den Haag nodig hebben maar vooral ook wat ze te bieden hebben. Op 25 januari was het weer zover. Han Polman opende de dag die plaatsvond in het Haagse perscentrum Nieuwspoort, voor de gelegenheid aangekleed door de Zeeuwse kunstenaar Johnny Beerens. 

De maritieme maakindustrie, de inrichting van Nederland – en wat we daarbij kunnen leren van de opbouw van Zeeland na de Tweede Wereldoorlog – en het samenwerken aan een toekomstbestendige Zeeuwse Delta stonden centraal tijdens drie themasessies. ’s Avonds was er een informeel maar inhoudelijk diner waaraan talloze Zeeuwse en Haagse politici deelnamen. Een meer dan geslaagde dag.  

Holocaustherdenking

Op 28 januari was de commissaris aanwezig bij de Holocaustherdenking in Middelburg. Hij hield daar een korte toespraak waarin Polman verleden en heden met elkaar verbond. Hij riep in herinnering hoe in 1948, op basis van de vier vrijheden van Franklin D. Roosevelt, de hoop en verwachting leefden dat de Verenigde Naties nieuwe oorlogen zouden voorkomen. En dat we kunnen constateren dat dat helaas geen waarheid is geworden. "We voelen ons onmachtig terwijl we het oorlogsgeweld van een afstand met afgrijzen bezien." Des te meer reden, volgens Polman, om de vier vrijheden van Roosevelt te omarmen. Om het belang van de vrijheid van meningsuiting, de vrijheid van godsdienst en de vrijwaring van vrees en gebrek te onderstrepen. "Dat doen we ook komende april weer, hier in Middelburg. Maar dat kan elke dag. Elke dag opnieuw."

En verder:
15 januari - Nieuwjaarsontmoeting Koninklijk Huis, Paleis Noordeinde
22 januari - Te gast bij de Zeeuwse Kamer (Omroep Zeeland)
31 januari - Training integriteit Zeeuwse bestuurders (Middelburg)

Afbeelding van het carnaval in Aardenburg met Polman, burgemeester Vermue en de kinderburgemeester
Februari 2024

Carnaval

Heel groot is carnaval over het algemeen niet in Zeeland. Maar in Zeeuws-Vlaanderen dan weer wel. Commissaris Polman, die zelf afkomstig is uit het katholieke Ootmarsum in Overijssel en onder meer burgemeester was in Bergen op Zoom, weet wel raad met carnaval. Zo bezocht hij dit jaar op uitnodiging van de Nachtuuln de carnavalsstoet in Aardenburg, en ging op de foto met de kinderburgemeester (naast de commissaris) en de echte burgemeester, Marga Vermue (tweede van rechts).

Watersnood 

Op 1 februari legde commissaris Han Polman tijdens de herdenking van de watersnoodramp traditiegetrouw een krans namens het provinciebestuur, dit keer samen met gedeputeerde Arno Vael.

Burgemeestersbenoeming

Een burgemeester benoemen, gaat niet zomaar. Daarvoor zijn allerlei spelregels. Een daarvan is dat de gemeenteraad een profielschets opstelt waarin die beschrijft aan welke wensen en eisen de nieuwe burgemeester zou moeten voldoen. Op 1 februari besprak de commissaris de profielschets voor de burgemeester van Middelburg. Weten hoe zo’n burgemeestersbenoeming in zijn werk gaat? 

En nu we het toch over burgemeesters hebben. Op 7 februari vond – onder grote belangstelling – de installatie plaats van burgemeester Cees van den Bos van Goes. Commissaris Polman beëdigde hem.

En verder:

03 februari - Bezoek aan het atelier van conceptueel kunstenaar Marinus Boezem
08 februari - Opening Cultuurdag in het Watersnoodmuseum
21 februari - Gastles scholengemeenschap Nehalennia in Middelburg

26 februari - Bezoek opvanglocatie Oekraïners in Middelburg

foto van Han Polman en Nelleke Launspach met de eerste kreeft
Maart 2024

Opening kreeftenseizoen

Commissaris Polman mag dan geen (echte) Zeeuw zijn, dat wil niet zeggen dat hij zich niet heel goed in de Zeeuwen kan inleven. Onder andere in de voorliefde voor alles wat het water de Zeeuwen al eeuwenlang brengt. Zeegroenten, vis en schelpdieren bijvoorbeeld. Dat is een van de redenen dat de commissaris jaarlijks ook graag ingaat op de uitnodiging de eerste Oosterscheldekreeft in ontvangst te nemen. Op 28 maart ging hij samen met Nelleke Launspach, voorzitter van de Stichting Promotie Oosterscheldekreeft, en anderen het water op om die eerste kreeft aan wal te brengen. Mooie traditie.

Werkbezoek aan North Sea Port

Het is een goede gewoonte dat de leden van Provinciale Staten een aantal keren per jaar gezamenlijk de provincie ingaan om zich op de hoogte te laten stellen van ontwikkelingen op een bepaald gebied. Op 8 maart toog een uitgebreide delegatie naar Nieuwdorp voor een bezoek aan North Sea Port. Onder meer de bestrijding van ondermijning stond op het programma. In zijn welkomstwoord stond de commissaris kort stil bij de rol die de Provincie daarin speelt, wat de Zeeuwse norm Weerbare overheid is en hoe de Wet Bibob wordt toegepast. Aansluitend bezocht het gezelschap een aantal bedrijven die in de haven gevestigd zijn en kreeg men onder andere een presentatie over het werk van de Regionale Uitvoeringsdienst in het havengebied.

Preek van de Leek

Het fenomeen is natuurlijk niet heel nieuw meer maar het is wel opvallend dat Han Polman in 2024 een aantal keren gevraagd is een zogenoemde 'preek van de leek' te houden. Tijdens een preek van de leek gaan maatschappelijk relevante personen voor in een kerkdienst. Zij schrijven daarbij zelf hun preek en als ze willen kunnen ze ook de rest van de liturgie en de te zingen liederen bepalen. Op 17 maart ging de commissaris voor in de Pelgrimskerk uit Burgh-Haamstede. 

En verder

09 maart – Bijwonen ledenvergadering Bond Nederlandse Militaire en Oorlog- en dienstslachtoffers
26 maart – Werkbezoek met het college van aan burgemeester en wethouders van Goes

Afbeelding van premier Mark Rutte die de Four Freedoms Award uitreikt aan Save Ukraine
April 2024

Uitreiking Four Freedoms Awards

Eens per twee jaar is Middelburg zich net even iets meer dan alleen de trotse hoofdstad van Zeeland. Dat is als de Koning en Koningin, prinses Beatrix, de minister-president en talloze andere hoogwaardigheidsbekleders de stad bezoeken tijdens de uitreiking van de Four Freedoms Awards. Deze awards worden uitgereikt aan mensen en/of organisaties die zich inzetten voor de vier vrijheden van Franklin D. Roosevelt. Die houden daarmee het gedachtegoed van Roosevelt en zijn vrouw Eleanor levend. Commissaris Han Polman is voorzitter van de Roosevelt Foundation en als zodanig organisator en gastheer van dit immer indrukwekkende evenement.
Op donderdag 11 april ontving Save Ukraine de International Four Freedoms Award uit handen van premier Rutte. Save Ukraine kreeg die award voor haar actieve inzet en betrokkenheid bij de terugkeer van de meest kwetsbare en ontvoerde Oekraïense kinderen vanuit Rusland en bezette gebieden. Meer informatie over de uitreiking en alle voorgaande edities vind u op de website van de Four Freedoms Awards.

Opening Walchers contact

‘Een gezellige zakelijke bijeenkomst met als doel het verbeteren van contacten tussen (semi)overheid en bedrijfsleven.’ Onder die noemer wordt jaarlijks het Walchers Contact georganiseerd. Dit jaar alweer voor de 26e keer! Commissaris Han Polman opende op 5 april de dag met een korte toespraak waarin hij onder meer stil stond bij de ontwikkelingen in de Zeeuwse politiek en de stand van de Zeeuwse economie besprak. De van oorsprong Zeeuwse Ruud Sondag, die bij Van Gansewinkel (nu: Renewi) werkte en crisismanager was bij onder meer Eneco en Schiphol, was deze editie de hoofdgast. U kunt een fotoverslag raadplegen op de website van het Walchers contact.

Provinciale regietafel

De commissaris is niet alleen voorzitter van én , als rijksorgaan houdt hij namens de regering ook toezicht op de opvang van vluchtelingen in Zeeland. Hij is voorzitter van de Provinciale Regietafel. Dat is een driemaandelijks overleg waarin de gemeenten, de provincie en het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA) de verdeling van opvangplakken voor asielzoekers en Oekraïense ontheemden bespreken en de huisvesting van statushouders (vluchtelingen die een verblijfsvergunning hebben gekregen). Op 8 april ging het onder meer over het onderbrengen van statushouders in hotels, waardoor er plekken vrijkomen voor de opvang van asielzoekers. Ook besprak de Regietafel wat er nodig is om te voldoen aan de opgaven die de nieuwe Spreidingswet stelt aan Zeeland. 

Lancering Delta Climate Center

Het is er niet zonder slag of stoot gekomen, maar nu was het zo ver: in de Lasloods in Vlissingen presenteerde het kennisinstituut Delta Climate Center (DCC) zich op 10 april aan de buitenwereld. In dit samenwerkingsverband zoeken de HZ University of Applied Sciences, Scalda, University College Roosevelt, onderzoeksinstituut NIOZ en de universiteiten van Utrecht en Wageningen gezamenlijk naar oplossingen voor problemen die het veranderende klimaat veroorzaakt in deltagebieden. Het DCC, waarin mbo, hbo en wo op een unieke manier samenwerken, is opgericht met geld uit het pakket waarmee het Rijk Zeeland heeft gecompenseerd voor het mislopen van de Marinierskazerne in Vlissingen. Het Rijk steekt 68 miljoen euro in het kennisinstituut, voor de eerste tien jaar heeft de provincie daar 20 miljoen bijgelegd. Jaarlijks gaan er 170 studenten in Zeeland aan de slag en het Delta Climate Center zorgt uiteindelijk voor 120 arbeidsplaatsen. De commissaris werd tijdens de opening geïnterviewd en verrichtte de openingshandeling.

En verder

11 april - In ontvangstname beeldje marinier van de heer Blommaart
17 april - Gastheer tijdens het bezoek van de Franse ambassadeur in Nederland en de Nederlands ambassadeur in Frankrijk aan Zeeland

 

Afbeelding van kinderen die ringsteken onder toeziend oog van de koning en de commissaris
Mei 2024

Een oranje sjerp voor de koning

Ook een koning leert iedere dag bij. Bijvoorbeeld dat op Walcheren een derde Pinksterdag wordt gevierd die in het teken staat van ringrijden. Met commissaris Polman ging koning Willem-Alexander op 21 mei een kijkje nemen in Nieuwland. De koning kreeg uitleg over alle details van het ringrijden, van de zwaarte van een lans tot en met de lengte van de baan. De plaatselijke ringrijdersvereniging bestaat 200 jaar. Ter gelegenheid daarvan kreeg Willem-Alexander een gouden sjerp en een jubileumboek aangeboden. Hij kon niet wachten, verzekerde hij, om dat boek op de achterbank van de dienstauto, op de terugweg naar huis, nog eens uitgebreid door te bladeren.

Gemeentebezoek aan Noord-Beveland

De regering verlangt van een commissaris dat hij met redelijke tussenpozen bezoeken brengt aan gemeenten om zich op de hoogte te stellen van vraagstukken die daar spelen. Op woensdag 22 mei bezocht Polman de gemeente Noord-Beveland. In het gemeentehuis in Wissenkerke sprak hij met burgemeester en wethouders onder meer over de bereikbaarheid van de gemeente, de opslag van zoetwater, de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne en de huisvesting van statushouders (vluchtelingen met een verblijfsvergunning) en ondermijning, dat wil zeggen de invloed die de onderwereld probeert te krijgen op bedrijven en overheidsinstanties. Daarna werd een bezoek gebracht aan vakantiepark De Schotsman in Kamperland. Tijdens de rondleiding door de parkmanager sloten ook raadsleden aan.

En verder

10 mei - Opening bierfestival Abdijplein Middelburg
14 mei – Werkbezoek met het college van aan de ZLTO/ZAJK op diverse locaties in Zeeuws-Vlaanderen
27 mei – Bestuurlijk overleg Grensregio Vlaanderen-Nederland in Den Bosch
31 mei – Ontvangst op het provinciehuis van een Braziliaanse delegatie op agrarische studiereis in Zeeland

Afbeelding van een pianospelende Han Polman
Juni 2024

Opening Jazzfestival

Mensen die commissaris Han Polman de laatste jaren een beetje hebben gevolgd weten het: hij is een begenadigd pianist (al zou hij dat zelf nooit zo zeggen). En nou is het ook écht niet zo dat hij geen gelegenheid voorbij laat gaan om een stukje te spelen maar als het bij zijn rol past, loopt hij er ook niet voor weg. De opening van het Jazzfestival in Middelburg op 26 juni was zo'n moment. En dus improviseerde de commissaris een stukje jazz voor een aandachtig gehoor.

over Jaarrekening en Voorjaarsnota

Elk voorjaar stellen Provinciale Staten de jaarrekening vast, in dit geval werd dus het financiële boek over 2023 gesloten. Tegelijkertijd wordt dan de Voorjaarsnota behandeld, dat zijn financiële voorstellen van in de aanloop naar de begroting die elk najaar wordt vastgesteld. Provinciale Staten controleren het financiële beleid van Gedeputeerde Staten. De commissaris vervult twee rollen: hij is niet alleen voorzitter van Gedeputeerde Staten – het dagelijks bestuur van de provincie – maar ook van Provinciale Staten – de volksvertegenwoordiging. Anders dan de Statenleden (en bijvoorbeeld de voorzitter van de Tweede Kamer) is Polman niet gekozen en heeft hij in het Zeeuwse parlement geen stemrecht. Hij zorgt ervoor dat de debatten ordentelijk verlopen en leidt de stemmingen. Uit waardering daarvoor kreeg Polman van VVD-fractievoorzitter Daniëlle de Clerck een mooie Zeeuwse bel aangeboden, volgens haar om de Staten tot orde te kunnen manen, maar hij zag het zelf eerder als een scheepsbel waarmee hij alle hens aan dek kan roepen.

Vertrek naar Raad van State

Hij heeft getwijfeld. Een derde termijn als commissaris van de koning of nog één keer iets anders? Het is dat laatste geworden. De ministerraad stemde op 14 juni in met de benoeming van Han Polman tot staatsraad – adviseur bij de Raad van State in Den Haag. Op 15 september begint hij daar. Hij heeft het zo naar zijn zin als commissaris, vertelde Polman de media die meteen belden, dat hij het eigenlijk te mooi vindt om te stoppen. Maar op zijn 61ste kan hij zijn loopbaan nog een nieuwe wending geven en in het werk bij de Raad van State komt alle kennis en ervaring die hij in het openbaar bestuur heeft opgedaan samen. Hij blijft wel in Zeeland wonen.

En verder

05 juni - Netwerkbijeenkomst Overleg Zeeuwse Overheden in Vrouwenpolder
06 juni - Uitslagenavond Europese Verkiezingen in Den Haag
10 juni – Hele dag in Den Haag voor allerlei overleggen 
13 juni – Opening Jaarlijkse Top ENZuid in Maastricht
17 juni – Opening Symposium Freedom Summit in aanwezigheid van Tracie Hall (Amerikaanse Four Freedoms-laureaat)
17-juni – Heidag met burgemeesters en dijkgraaf in Heinkenszand
25 juni – Met het college op bezoek bij Herman Wines in Zuiddorpe
27 juni – Relatiemoment bij Concert at Sea op de Brouwersdam

Afbeelding van oude binnenschepen aan de Loskade
Juli 2024

De vlag in top voor historische binnenschepen

Tjalken, aken, sleepboten en klippers vanuit Zeeland en de rest van Nederland verzamelden zich zaterdag 6 juli aan de Loskade in Middelburg. Klaar voor een tour van zes weken die ze door heel Nederland zou voeren. Commissaris Han Polman hees de Zeeuwse vlag op een van de boten en gaf daarmee het startsein voor de tocht die in het teken stond van 50 jaar LVBHB – de Landelijke Vereniging tot Behoud van het Historisch Bedrijfsvaartuig. Gedeputeerde Van der Maas was er ook en sprak aan wal mooie woorden: “Wat is er nu mooier dan dit jubileum te vieren met een tocht door heel Nederland, langs vijftien etappeplaatsen, met uiteindelijk meer dan honderd historische schepen die samen ruim duizend kilometer afleggen?” En zo was het.

En verder

03 juli – Zomerontmoeting tussen Haagse en Zeeuwse politici in Den Haag 
03 juli – Bijwonen Vlaamse Feestdag in Den Haag 
09 juli – Laatste vergadering voor de vakantie
16 juli – Vakantie

Afbeelding van de commissaris die spreekt. Aan tafel met de koning en koningin
Augustus

Koninklijk bezoek

Het was een prachtige dag, die 21e augustus. De zon scheen, de stemming was goed. En hoewel voor de meeste Zeeuwen de vakantie er alweer op zat, hing de daarbij behorende uitgelaten stemming nog altijd een beetje in de lucht. Koning Willem-Alexander en Koningin Máxima bezochten Walcheren en dat bleef bepaald niet onopgemerkt. De rondtocht begon in de Machinefabriek in Vlissingen, ging via het Joint Research Centre in Middelburg naar Veere, om de dag af te sluiten op het strand van Domburg. Op alle locaties vonden serieuze maar ook gemoedelijke gesprekken plaats - immer onder de deskundige leiding van de commissaris van de Koning. 

Installatie burgemeester Van Mastrigt

De benoeming van de burgemeester van Middelburg is de enige burgemeestersbenoeming in Zeeland die ook in de ministerraad wordt besproken. Dat is vanwege het feit dat Middelburg provinciehoofdstad is. De bemoeienis van de commissaris van de Koning wordt er overigens niet anders van. Op 30 augustus vond de installatie van Yvonne van Mastrigt plaats; commissaris Polman beëdigde haar bij die gelegenheid. Daarmee kwam er een einde aan de interimperiode van burgemeester Marcel Fränzel, die het burgemeestersambt waarnam na het vertrek van Harald Bergmann die op zijn beurt op 13 maart dit jaar werd geïnstalleerd als burgemeester van Schiedam.

Staten-Doe-Dag

De jaarlijkse Staten-Doe-Dag geldt als de opening van het nieuwe politieke jaar. Op 23 augustus was het weer zover. In de ochtend gingen de leden van Provinciale en naar het Watersnoodmuseum, waar ze (hernieuwd?) kennismaakten met de geschiedenis van de strijd tegen het water en vervolgens actief bezig gingen. Dat deden ze ’s middags ook in Westenschouwen waar onder andere het klimbos, een fietstocht en een escape game op het programma stonden. Een mooie, ontspannen traditie om het nieuwe politieke jaar af te trappen.

En verder

15 augustus - Uitreiking beker tijdens Folkloristische Dagen Middelburg
15 augustus - Exitgesprek burgemeester Fränzel
16 augustus - Opname podcast Studio Den Haag
24 augustus - Bezoek Zeeuwse Havendagen
27 augustus - Afscheid Mark Rutte
28 augustus - Ontvangst delegatie van de Amerikaanse ambassade
30 augustus - Toespraak tijdens afscheid Jaap Smit als commissaris van de Koning in Zuid-Holland