Zeeland wil zelf richting geven voor Westerschelde
De natuur in de Westerschelde herstellen is niet eenvoudig. Dat blijkt uit de feitenbasis die de Provincie Zeeland afgelopen maanden heeft opgesteld. Daarbij is de hamvraag hoe de natuur kan herstellen zonder andere belangrijke Zeeuwse belangen uit het oog te verliezen? Niets doen is volgens het provinciebestuur geen optie. Daarom wil ze samen met Provinciale Staten , Zeeuwse overheden en betrokken organisaties verkennen wat nodig en haalbaar is voor de toekomst van de Westerschelde.
Natuurherstel en economie
De Westerschelde is een bijzonder natuurgebied én een belangrijke vaarweg voor de havens van Zeeland en Antwerpen. Ook landbouw, recreatie, energieprojecten en waterveiligheid spelen een grote rol. Al die belangen komen samen in hetzelfde gebied.
De natuur in de Westerschelde staat al lange tijd onder druk. Ondanks eerdere herstelmaatregelen is de toestand nog steeds niet op orde. Nederland moet daarom van Europa de natuur verder herstellen en uitbreiden. Maar maatregelen daarvoor kunnen grote gevolgen hebben voor bijvoorbeeld landbouwgrond, scheepvaart en de Zeeuwse economie.
Volgens gedeputeerde Wilfried Nielen is het daarom goed om alles zorgvuldig te wegen. “We staan voor een lastig dilemma. We weten dat de natuur moet herstellen. Maar we weten ook hoe belangrijk de Westerschelde is voor onze economie, onze landbouw en onze veiligheid. Er is geen eenvoudige oplossing die al deze belangen recht doet. Juist daarom moeten we zelf het gesprek voeren over wat voor Zeeland haalbaar en verantwoord is in plaats het Rijk dat te laten bepalen. Dat is ook de reden dat we de feitenbasis op hebben laten stellen.”
Dilemma’s
De Provincie Zeeland heeft de afgelopen maanden de feitenbasis opgesteld. Daarin staat hoe de Westerschelde is veranderd, welke mogelijkheden er zijn voor natuurherstel en wat die betekenen voor de scheepvaart, economie, landbouw, waterveiligheid, energie, recreatie en toerisme.
Zo blijkt bijvoorbeeld dat er binnen de bestaande dijken nog mogelijkheden zijn om de natuur te verbeteren. Maar die zijn naar verwachting niet voldoende om alle natuurdoelen te halen.
Ook het minder diep maken van de vaargeul biedt geen snelle oplossing. Het kan op lange termijn mogelijk bijdragen aan natuurherstel, maar heeft grote economische gevolgen voor Zeeland en Vlaanderen. Bovendien liggen hierover internationale afspraken vast.
De feitenbasis maakt duidelijk dat iedere oplossingsrichting gevolgen heeft. Zo kan het creëren van ruimte voor natuur ten koste gaan van landbouwgrond. Tegelijk kan het uitblijven van natuurherstel ook de economie raken. Als de natuur in slechte staat blijft, wordt het mogelijk steeds moeilijker om vergunningen te krijgen voor nieuwe bedrijven, energieprojecten en andere ontwikkelingen.
Niet afwachten
Het Rijk moet de komende tijd bepalen welke maatregelen nodig zijn om aan de Europese natuurverplichtingen te voldoen. Gedeputeerde Staten willen voorkomen dat hierover besluiten worden genomen zonder dat Zeeland daar voldoende invloed op heeft.
Gedeputeerde Wilfried Nielen: “We hebben in het verleden meegemaakt dat er over Zeeland werd besloten, in plaats van met Zeeland. Dat willen we niet opnieuw. We moeten de problemen niet wegdenken en ook niet voor ons uitschuiven. Daarom nemen we nu zelf het initiatief. Niet omdat we alle antwoorden al hebben, maar omdat we willen meepraten over de keuzes die onze toekomst bepalen.”
Samen werken aan een Zeeuws perspectief
Het feitenoverzicht vormt de basis voor het gesprek over de toekomst van de Westerschelde. Het provinciebestuur wil samen met Provinciale Staten , Zeeuwse overheden en betrokken organisaties verkennen welke richting voor Zeeland wenselijk en haalbaar is.
Er ligt nu nog geen besluit over concrete maatregelen of hoeveel extra ruimte er voor natuur moet komen. Eerst willen Gedeputeerde Staten het gesprek voeren over de feiten, de belangen en de mogelijke keuzes.
Provinciale Staten bespreken de brief op 20 november in de commissie Strategische Opgaven. Na die bespreking bepaalt de Provincie Zeeland hoe het Zeeuws perspectief er uit moet gaan zien. Dat vormt de basis voor het overleg met het Rijk en andere betrokken partijen over de toekomst van de Westerschelde.