Even voorstellen…

Het zal niet zo vaak voorkomen dat een nieuwe gedeputeerde zijn voorganger tegenover zich aan tafel krijgt als hij gaat onderhandelen met het Rijk. Als Zeeland en Den Haag gaan overleggen over de energietransitie De overgang van fossiele energiebronnen (steenkool, aardolie, aardgas) naar bronnen die opnieuw gebruikt kunnen worden (zon, wind, water). en de mogelijke bouw van nieuwe kerncentrales gebeurt dat wel. Dan speekt de nieuwe gedeputeerde Johan Aalberts met de vertrokken gedeputeerde Jo-Annes de Bat, nu staatssecretaris van Klimaat en Groene Groei. “Ik hoef hem niet het hele dossier uit te leggen”, beaamt Aalberts. “Hij kent het Zeeuwse voorwaardenpakket misschien wel beter dan ik. Het is heel plezierig dat hij exact weet waarover het gaat.”

Aalberts erft ook de portefeuille financiën. Toen De Bat tien jaar geleden aantrad, zat de Provincie nog net niet aan de grond. Er moest scherp aan de wind worden gezeild om de peperdure sanering van de voormalige fosforfabriek Thermphos te betalen. De hele begroting ging op de schop. In zekere zin komt Aalberts in een gespreid bedje, want de Provincie (en ook de gemeenten) kunnen als aandeelhouder honderden miljoenen euro’s tegemoet zien als dividend van ZEH (Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij), de eigenaar van de goed verdienende kerncentrale in Borssele. Door zijn wethouderschap in Middelburg is ook Aalberts financieel goed onderlegd. Hij zal zeker niet met geld gaan smijten. “Het is fijn dat ik niet direct moet gaan bezuinigen, maar we hebben het wel over gemeenschapsgeld. Dat kun je maar één keer uitgeven. Ik wil niet meteen als zuunige, maar wel als verstandige Zeeuw naar de financiën kijken.”

Ook Zeeland 2050 is een belangrijk onderdeel van Aalberts’ portefeuille. Met het Rijk willen de Zeeuwse overheden dit jaar een strategische agenda vaststellen. Doel is om de brede welvaart ook voor de volgende generatie Zeeuwen te garanderen en tegelijkertijd Nederland te helpen op het gebied van onder meer energie, voedsel en veiligheid. Daarvoor zijn meer inwoners nodig. “In de jaren zestig is mijn vader vanuit Zwolle naar Zeeland gekomen om voor Pechiney te werken. Toen werden er ook hele woonwijken gebouwd, bijvoorbeeld voor grote jongens als Dow. Hopelijk gaat zoiets weer gebeuren en kunnen we met de energietransitie als Zeeland iets betekenen voor Nederland. Ik kan me goed vinden in het Toekomstperspectief Zeeland 2050. Dat is broodnodig om goede voorzieningen te behouden. Ik snap ook dat er weerstand tegen is. Daarom is het zaak dat we wel de identiteit van Zeeland behouden.” 

De liefde voor Zeeland bepaalt het doen en laten van Daniëlle de Clerck – aanvankelijk als ambtenaar, later ook als Statenlid en nu als gedeputeerde. “Ik heb zoveel bevlogenheid en passie voor deze provincie”, legt ze uit. “Als Statenlid en fractievoorzitter heb ik heel veel contact gehad met mijn voorganger Dick van der Velde. Daardoor kreeg ik goed inzicht in wat een gedeputeerde doet. Je zit echt aan de knoppen. Ik vind het belangrijk dat Zeeland zijn eigen keuzes maakt en zijn eigen toekomst vormgeeft. Als gedeputeerde heb je impact op grote vraagstukken als kernenergie, waterveiligheid, het op orde houden van de beroepsbevolking, en ook op het behouden van het Zeeuwse DNA in een toekomstplan voor 2050. Toen de keuze voorlag, kwamen deze dingen samen en wilde ik gedeputeerde worden. Toen bedacht ik: ja, daar wil ik voor gaan.”

Als je ergens woont, wil je graag in de buurt kunnen werken en in je vrije tijd wil je kunnen recreëren in een mooie en veilige omgeving. Die basisbehoeften – in dit geval van de Zeeuwen – komen allemaal samen in haar portefeuille. “Mijn hoofdthema’s zijn wonen, ruimtelijke-economische ontwikkeling, toerisme en recreatie en een schone leefomgeving. In Zeeland willen we de realisatie van nieuwe woningen versnellen. Niet alleen als Provincie, maar met gemeenten en ontwikkelaars. Ook de economische ontwikkeling is van belang, want er moeten banen zijn voor de mensen die hier wonen of komen wonen. En bij toerisme en recreatie wordt vaak gedacht aan mensen van buiten, maar je moet het vrijetijdsaanbod in de eerste plaats afstemmen op de mensen die hier willen wonen. Dat is onderdeel van de brede welvaart. Ik zie dat als een drie-eenheid. Daar kun je het milieu aan toevoegen. We hebben nog stappen te zetten naar een schonere en veiligere omgeving. Denk aan een totaalverbod op PFAS. Wonen, werken, recreëren vragen allemaal om fysieke ruimte. Die puzzel met elkaar leggen is complex, maar nodig.”

Allemaal grote thema’s, maar gericht op de individuele Zeeuw. Die moet zich thuis voelen in zijn of haar regio. “Naar elkaar omzien, het klusje dat je doet op de sportvereniging, samen een gemeenschap vormen, dat is het DNA van Zeeland. We hebben in Zeeland 131 kernen, waarvan vier grote steden. We moeten het verhaal van Zeeland 2050 vertellen aan de mensen in Waterlandkerkje of Serooskerke. Dat we ervoor willen zorgen dat het juist in al die dorpen goed wonen en leven blijft.”