“Met gezond verstand en een warm hart”

Meer dan 500 woonlocaties voor statushouders in nog geen drie jaar tijd, met gezond verstand en een warm hart is veel mogelijk, zegt Laura Prat Bertrams, oprichter en projectmanager van de Thuisgevers. Een gedreven organisatie die zich kosteloos inzet voor tijdelijke huisvesting van statushouders (vluchtelingen met een verblijfsvergunning). In gesprek met Laura en Joke Suitela, pionier en betrokken bij lopende Thuisgeefinitiatieven in Zeeland.

Hoe is de Thuisgevers ontstaan?

Laura: “Het begon met de oorlog in Oekraïne. Ik werkte toen bij de gemeente Kampen. Toen de oorlog uitbrak kwamen daar zoveel mensen in actie, mede door de grote kerkelijke organisaties die veel mensen -al dan niet kerkelijk- om zich heen verzamelden. In minder dan vier maanden tijd vonden we onderdak voor 180 Oekraïners. Deze ‘Kamper aanpak ontheemden’ was een succes omdat we keken naar de ‘ongeziene woonmogelijkheden’. Dus niet de officiële lijst met leegstaande panden maar juist die locaties die instanties niet op het netvlies hebben, zoals bijvoorbeeld leegstaande pastorieën.”

Lange termijn oplossing

Niet veel later kwam de crisis in Ter Apel. Met inmiddels zo’n 16.000 statushouders die recht hebben op een woning maar noodgedwongen nog steeds in het AZC zitten. Het ministerie van Justitie klopte daarom aan bij de Protestantste Kerk in Nederland voor hulp. Inmiddels zijn de Thuisgevers samen met het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening een pilot Ongeziene woonmogelijkheden voor langere termijn huisvestingsoplossingen gestart. Er zijn financiële regelingen  beschikbaar waarmee de Thuisgevers op zoek kan naar betaalbare woningen waarvan 30 % voor statushouders en de rest voor andere spoedzoekers. Laura: “Je ziet in de asielopvang bijvoorbeeld de vader in Maastricht terecht komt en de rest van het gezin in het Noorden van het land. Juist met tijdelijke oplossingen zorgen we dat gezinnen weer bij elkaar kunnen wonen. Dat is mijn drijfveer.”

Wat kunnen jullie dat de gebruikelijke instanties niet zo makkelijk voor elkaar lijken te krijgen?

Laura: “Wat wij voor elkaar krijgen komt vaak vanuit inwoners met hun netwerk. En die kijken heel anders dan gemeenten. Zo hadden we laatst een ondernemer die aangaf dat zijn kantine ook wel gebruikt kon worden voor huisvesting. Het kopje koffie van de medewerkers kon ook wel elders in het pand.”

Zijn jullie in Zeeland actief?

Joke: “Ja, we hebben al projecten in Aardenburg, Terneuzen en Tholen en zijn nu aan de slag in Yerseke waar drie kerken betrokken zijn. Het fijne van de kerken is dat ze een groot netwerk hebben, niet alleen van kerkelijke mensen. Maar naast kerken hebben we ook veel contact met welzijnsorganisaties. Overal waar een warm kloppend hart zit kloppen wij aan.”

Wat kunnen jullie betekenen voor gemeenten?

Laura: “Wij zijn een verbindende partij en ontzorgen gemeenten. We hebben kennis van alle regelgeving en staan in contact met het Rijk om praktische problemen voor te kunnen leggen. We hebben veel voorbeelden van contracten, checklists en eerder opgeloste (vergunningen)problematiek zodat gemeenten niet het wiel opnieuw hoeven uitvinden. 

Ook zijn er veel regelingen waar gemeenten gebruik van kunnen maken die ze niet altijd scherp hebben, zoals de Hotel- en Accommodatieregeling. Die is door het rijk in het leven geroepen om versnelling aan te brengen in uitstroom van statushouders. Die regeling is best royaal, en kerken vragen niet de hoofdprijs. Wat je overhoudt kun je in buffer stoppen en gebruiken voor het uitbreiden van sociale huurwoningen bijvoorbeeld. Of denk aan de regeling voor grote gezinnen, je kunt daar een op doen voor bijvoorbeeld een dakkapel zodat je een extra kamer creëert in een huurwoning.” Joke vult aan: "Wij helpen gemeenten met creatieve oplossingen om te voldoen aan hun taakstelling om statushouders te huisvesten”.

Wat betekent jullie werk voor de statushouders?

Joke: “We zorgen naast huisvesting ook voor buddy’s. Zij begeleiden de statushouders vooral op sociaal vlak. Statushouders krijgen al maatschappelijke begeleiding maar dat zijn meer praktische zaken zoals het regelen van een tandarts. Onze buddy’s zorgen voor vriendschap en vertrouwen en gaan met ze wandelen, koffiedrinken of naar een museum, afhankelijk van de behoefte die er leeft.”

Laura vult aan: “En dat is zo belangrijk, in contact komen met inwoners! Statushouders komen nauwelijks bij Nederlanders thuis, maar dat is zo waardevol voor het integreren. En juist de directe contacten met inwoners zorgt ook voor draagvlak. Dat is meestal vanaf het begin al georganiseerd. Veel inwoners die betrokken zijn bij een thuisgeefproject komen ook op de voor de statushouders die er komen wonen. Dat maakt het vaak minder spannend, ook voor bestuurders.”

500 thuisgevers

Een goed voorbeeld is de onlangs geopende  thuisgeeflocatie in Dirksland, waar de 500e tThuisgeefbewoner een plek vond . Daar is het oude gemeentehuis omgebouwd voor 40 statushouders. Laura: “Daar zijn alle buren voor uitgenodigd. De statushouders gingen koken voor de buurt en zo ontstonden veel contacten waarbij buren zich meteen aanmeldden als buddy. Ook de bakker meldde zich en geeft voortaan iedere dag het brood dat hij over houdt aan de statushouders. Met een warm hart is echt zoveel mogelijk!”

Heeft u vragen of suggesties voor de Thuisgevers in Zeeland? Neem dan contact op met Joke via joke@dethuisgevers.nl of 06-26078748.

Laura Prat Bertrams

Laura
Laura Prat Bertrams

Joke Suitela

Joke
Joke Suitela

Werkbezoek Yerseke

Werkbezoek Dick van der Velde Yerseke
Werkbezoek Thuisgevers Yerseke