Wonen

Provincie Zeeland werkt toe naar een toekomstbestendige woningvoorraad. Er liggen verschillende uitdagingen - het realiseren van voldoende woningen, het verbeteren van de betaalbaarheid, verduurzaming  en levensloopbestendigheid van de bestaande woningvoorraad en effecten van demografische ontwikkelingen. Dit vraagt om een nieuwe manier van denken en werken.

Middelburg uitzicht op Londensekaai met woonboot, grachtenpanden en Lange Jan

Provincie Zeeland werkt samen met de Zeeuwse gemeenten, woningcorporaties, maatschappelijke organisaties en andere partners aan deze woonopgaven. Op deze webpagina kunt u informatie vinden over het provinciale woonbeleid, subsidieregelingen en actualiteiten rondom het de Zeeuwse woningopgave.

Zeeland 2050: Toekomstbeeld sterke dorpen en bruisende steden

Zeeland heeft meer inwoners nodig om in te zetten op de spiraal van groei, waarmee we streven naar het behoud en versterking van het voorzieningenniveau. Het Toekomstbeeld voor sterke dorpen en bruisende steden is een uitwerking van de pijler wonen uit Zeeland 2050. Het toekomstbeeld moet een gedragen uitwerking zijn voor wonen, bereikbaarheid en voorzieningen voor de steden en de dorpen gericht op het borgen van de leefbaarheid van Zeeland in 2050. In het toekomstbeeld worden de thema’s wonen, bereikbaarheid, voorzieningen en werkgelegenheid in nauwe samenhang bezien. Hierbij kijken we op welke wijze Zeeland ook kan bijdragen aan de nationale opgaven.

Het thema wonen komt in onderstaande afbeelding expliciet naar voren waarbij wonen onder de opgave sterke dorpen en bruisende steden vallen. Sterke dorpen en bruisende steden kunnen Zeeland tot een krachtige, gemoedelijke woonprovincie maken. Zoals zichtbaar, hangt wonen  nauw samen met de andere thema’s voorzieningen en bereikbaarheid - zonder voorzieningen (cultuur, onderwijs en zorgvoorzieningen) kan men minder prettig wonen en zonder een goede bereikbaarheid (openbaar vervoer, auto en fiets faciliteiten) kan men minder toegankelijk wonen. De kernboodschap: het ene thema kan niet zonder het andere om tot een toekomst bestendig  Zeeland 2050 te komen.

Wonen, voorzieningen en bereikbaarheid hangen met elkaar samen. Voor Zeeland 2050 zijn sterke dorpen en bruisende steden belangrijk.

Woondeal Zeeland

De minister voor Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening, de Provincie Zeeland en de dertien Zeeuwse gemeenten ondertekenden in 2023 de Zeeuwse Woondeal. De bouwsector, woningcorporaties en  vertegenwoordigers van marktpartijen gaven hun steun. Het doel van de Woondeal is het bouwen van 16.500 extra woningen in Zeeland tot en met 2030. Tweederde van deze woningen moet betaalbaar zijn. De Woondeal is de basis voor een lange samenwerking tussen overheden, woningcorporaties en marktpartijen. Deze samenwerking moet ervoor zorgen dat er sneller en meer betaalbare huur- en koopwoningen worden gebouwd in Zeeland.

Nieuwsbrief wonen
Meer over de ontwikkelingen op het gebied van wonen leest u in de provinciale nieuwsbrief Wonen.

Dashboard voortgang Woondeal

 

Zeeuwse Woonagenda

Naast het bouwen van woningen is er ook aandacht voor de bestaande woningvoorraad. In de Zeeuwse Woonagenda staan de belangrijkste uitdagingen op woongebied benoemd. Deze uitdagingen gaan over het voorbereiden van woningen op de toekomst. Denk hierbij aan levensloopbestendige woningen. Hier kunnen bewoners blijven wonen, ook wanneer zij zorg nodig hebben. Het kan ook gaan om woningen die tegen het veranderende klimaat bestand zijn. Innovatieve bouwtechnieken spelen hierbij een belangrijke rol.

De Zeeuwse Woonagenda beschrijft de samenwerking tussen de Zeeuwse gemeenten en provincie Zeeland op deze gebieden. De samenwerking richt zich daarnaast ook op de kwaliteit van het aantal woningen. Hierbij wordt ook gelet op het evenwicht tussen het aanbod van woningen en de woonwens van inwoners.

Onder het kopje 'Downloads' vindt u de Zeeuwse Woonagenda in downloadbare PDF.

Regionale woonafspraken

Zeeland staat als provincie voor een groei-opgave. Dat vraagt om slimme keuzes in regioverband. Daarom maken de vijf Zeeuwse regio's samen regionale woonafspraken. Binnen de regio’s zijn daarin concrete afspraken vastgelegd over hoeveel woningen er nodig zijn, voor wie ze bedoeld zijn en waar ze het beste kunnen komen. De regionale woonafspraken van de vijf regio's worden vastgesteld door van Zeeland.

De documenten vindt u onder 'downloads'.

Wet versterking regie volkshuisvesting

De invoering van deze wet zorgt ervoor dat het Rijk, provincies en gemeenten kunnen sturen op hoeveel, waar en voor wie er wordt gebouwd. Het moet leiden tot het versnellen van de woningbouwopgave om zo de woningnood te bestrijden.

Een belangrijk onderdeel van de wet is dat er voldoende betaalbare woningen worden gebouwd (sociale huur, middenhuur, betaalbare koop). Daarnaast worden procedures verkort die zorgen voor minder vertraging bij de bouw van woningen. Ook moet er een eerlijke verdeling van woningen komen waarbij urgent woningzoekenden een betere kans krijgen op een passende woning. Provincie Zeeland werkt nauw samen met de Zeeuwse gemeenten en woningcorporaties om deze wet te implementeren.

Wonen en zorg voor ouderen

Wonen en zorg gaat over passende woonoplossingen voor mensen die ondersteuning nodig hebben, zodat zij zo lang mogelijk zelfstandig en prettig kunnen wonen. Dit vraagt om goede afstemming tussen wonen, zorg en welzijn, en samenwerking tussen gemeenten, zorgorganisaties en woningcorporaties.

Voor ouderen betekent dit voldoende geschikte woningen, zoals levensloopbestendige woningen en woonvormen met zorg. Ook is doorstroming belangrijk, zodat zij kunnen verhuizen als hun situatie verandert. Daarnaast is er aandacht voor sociale verbinding en voorzieningen in de buurt.

Wonen en zorg richt zich ook op aandachtsgroepen, zoals jongeren uit jeugdzorg en mensen die uitstromen uit beschermd wonen. Voor hen is passende en betaalbare huisvesting nodig, vaak met een vorm van begeleiding. Door regionaal samen te werken zorgen we dat iedereen in Zeeland een passende woonplek kan vinden.

Meer info over wonen en zorg

Subsidieregelingen voor wonen

Er zijn verschillende provinciale subsidieregelingen om ervoor te zorgen dat in Zeeland de juiste huizen beschikbaar zijn. Dit zijn onder andere:

Hergebruik leegstaande panden (HELP)

 In Zeeland ontstaat op veel plekken leegstand: in detailhandel, monumentale gebouwen, kerken, scholen en kantoren. Dit heeft een negatief effect op de omgeving. Tegelijkertijd is er een tekort aan goede en betaalbare woningen. De provinciale subsidieregeling HELP heeft als doel om leegstaande panden zonder woonfunctie te transformeren naar woningen om daarmee een bijdrage te leveren aan de kwaliteit van de leefomgeving en om extra woningen toe te voegen aan de woningvoorraad.

Lees meer over Hergebruik leegstaande panden
 

Gebiedsgerichte aanpak wonen (GAW)

In Zeeland is het grootste deel van de woningvoorraad van de toekomst al aanwezig. Echter, een aanzienlijk deel voldoet in de nabije toekomst niet meer aan de behoefte de we hebben. De provinciale subsidieregeling GAW heeft als doel om de woningvoorraad binnen bestaand stedelijk gebied te maken en de kwaliteit van de openbare ruimte te verbeteren. Dit kan door het verbeteren van de huidige woningvoorraad door renovatie of herstructurering of door het toevoegen van woningen die een aanvulling zijn op het bestaande aanbod (transformatie of als onderdeel van herstructurering).

Lees meer over Gebiedsgerichte aanpak wonen

Stimuleringsregeling Langer Duurzaam Thuis 

De Provincie werkt samen met de Zeeuwse gemeenten aan een stimuleringsregeling Langer Duurzaam Thuis. Met deze stimuleringsregeling kunnen inwoners van Zeeland met een eigen woning via aangesloten gemeenten geld lenen om hun huis te of aan te passen met het oog op de toekomst. Dit kan bijvoorbeeld door het plaatsen van een traplift of het verbeteren van de isolatie. Als in juni 2026 positief besluiten, kunnen Zeeuwse gemeenten zich vanaf dat moment aansluiten bij deze regeling en toewerken naar voor hun inwoners.

Lees meer over de stimuleringsregeling Langer Duurzaam Thuis

Flexpool

De subsidieregeling ‘Flexibele inzet voor versnelling van de Zeeuwse woningbouwopgave’ van de Provincie Zeeland biedt gemeenten een krachtige impuls om woningbouwprojecten sneller van de grond te krijgen. Door het beschikbaar stellen van financiële ondersteuning voor de tijdelijke inzet van extra capaciteit en specialistische kennis, helpt de regeling om knelpunten in de voorbereiding van woningbouwprojecten weg te nemen. Met de Flexpool kunnen gemeenten expertise inhuren voor onder andere vergunningverlening, het opstellen van bestemmingsplannen, het uitwerken van woningbouwprojecten en het maken van woonzorgvisies. 

Lees meer over Flexibele inzet voor versnelling van de Zeeuwse woningbouwopgave

Versnellingsteam

De vraag naar betaalbare en toekomstbestendige woningen in Zeeland is groot. Daarom ondersteunt het Versnellingsteam Woningbouw gemeenten bij het realiseren van concrete stappen in hun woningbouwopgaven. Met extra capaciteit en specialistische kennis helpen de vijf betrokken bureaus – Royal HaskoningDHV, Antea Group, Rho Adviseurs, Fakton en Juust – in de uitvoering van verschillende projecten door de hele provincie. Hun experts zijn betrokken bij verschillende grote woningbouwprojecten in de provincie, zoals onder andere:

  • Terneuzen – Othene Buiten & Zuid: Vanuit het versnellingsteam leveren Antea Group en Royal HaskoningDHV een projectmanager en expertise om 1.500 extra woningen mogelijk te maken en de herijking van contractuele afspraken. Gemeente, ontwikkelaars en adviseurs werken samen aan actuele contractuele afspraken en een solide financiële basis.
  • Nieuwerkerk – planvorming en participatie: Fakton en Juust werken samen met reken- en tekensessies aan ruimtelijke kaders én financiële haalbaarheid. Zo ontstaat in korte tijd een robuust plan dat door participatie met het dorp breed gedragen wordt.

Krijg je als gemeente de woningbouwopgave niet van de grond? Neem contact op met het Versnellingsteam Woningbouw van Provincie Zeeland.

Collectief Particulier Opdrachtgeverschap Zeeland

Collectief Particulier Opdrachtgeverschap Zeeland (CPOZ) ondersteunt inwoners van Zeeland die samen hun eigen woonproject willen realiseren. Door middel van collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO) krijgen toekomstige bewoners de kans om gezamenlijk regie te voeren over het ontwerp, de ontwikkeling en de bouw van hun woningen. Dit biedt niet alleen meer invloed op de kwaliteit en betaalbaarheid van de woning, maar versterkt ook de sociale cohesie binnen een buurt.

Voor gemeenten en andere samenwerkingspartners is CPOZ een waardevolle schakel in het van innovatieve woonvormen en het vergroten van het woningaanbod. CPOZ denkt graag met u mee en ondersteunt u bij elke stap.

Kennis en onderzoek

De Provincie Zeeland laat gezamenlijk met de Zeeuwse gemeenten periodiek het Kwalitatief Woononderzoek Zeeland (KWOZ) uitvoeren. Dit onderzoek laat de omvang en samenstelling van de bestaande woningvoorraad en de kwalitatieve woningbehoefte zien. Met kwalitatieve woningbehoefte bedoelen we de woonwensen als het gaat om betaalbaarheid, woningtype en woonlocatie van mensen. Zo wordt duidelijker welke maatregelen nodig zijn om de woningvoorraad voor te bereiden op de toekomst.

Elke drie jaar maakt de Provincie Zeeland een prognose van de verwachte ontwikkeling van de bevolking en huishoudens. De Provincie maakt voor deze prognose gebruik van de kennis van gemeenten over lokale ontwikkelingen.

Monitoring

Een belangrijke taak van de Provincie is het monitorenvan de woningmarkt. Voor het provinciaal ruimtelijk beleid is namelijk inzicht nodig in de ontwikkelingen op de woningmarkt. Pas dan kunnen we ervoor zorgen dat vraag en aanbod goed op elkaar aansluiten. Hiervoor worden ontwikkelingen en trends voor de woningvoorraad, leegstand, nieuwbouw en sloop, woningbouwplannen en vergunningen bijgehouden en beschreven.

Wooncongres 2026

Ongeveer eens in de twee jaar komen we met de meest betrokken partners in Zeeland samen om kennis te delen over het thema wonen. Op 12 februari 2026 heeft in Vlissingen het meest recente Zeeuwse Wooncongres plaatsgevonden. Tijdens dit congres zijn we dieper in de uitdagingen en kansen van de huidige woonopgave gedoken. Samen met collega’s en professionals uit de woonwereld, overheden, corporaties en de architectuur- en bouwsector spraken we over diverse thema’s waaronder collectieve woonvormen en de groeiambitie Zeeland 2050.

Hieronder vindt u de thema’s en de presentaties van die middag.